.
(Baonghean) - LTS: Thời gian gần đây, dịch cúm gia cầm H5N1 diễn biến rất phức tạp. Báo Nghệ An có cuộc phỏng vấn nhanh đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu - Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về tác hại cũng như những nguy cơ mà dịch bệnh có thể gây hại.
P.V: Những tháng đầu tiên của năm 2017, dịch cúm gia cầm đã diễn biến rất phức tạp. Đồng chí có thể cho biết về tình hình dịch hiện tại cũng như mức độ lây lan trong thời điểm hiện nay?
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: Hiện nay, trên cả nước đang có 6 tỉnh tồn tại dịch cúm gia cầm H5N1 và H5N6 chưa qua 21 ngày là Bạc Liêu, Quảng Ngãi, Sóc Trăng, Đồng Nai, Nam Định và Nghệ An. Riêng tại tỉnh ta, chỉ tính từ đầu tháng 1 đến 21/2/2017 đã xảy ra 6 ổ dịch cúm gia cầm ở 6 hộ gia đình tại 3 địa phương là Thuận Sơn (Đô Lương); Diễn Lộc, Diễn Thắng, Diễn Nguyên, Diễn Cát (Diễn Châu); Đông Vĩnh (TP. Vinh).
Thời điểm này, diễn biến dịch cúm gia cầm đang rất phức tạp, tuy ngành chức năng và các địa phương đã kịp thời thực hiện các biện pháp dập và phòng chống dịch, nhưng chỉ trong thời gian ngắn, các ổ dịch phát rất nhiều, đặc biệt không loại trừ khả năng dịch bệnh tiếp tục phát sinh và lây lan trong thời gian tới.
 |
| Tiến hành xử lý số gia cầm nhiễm H5N1 ở huyện Diễn Châu. Ảnh: Vân Anh |
P.V: Theo đồng chí, nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng trên? Có những diễn biến chung gì ở các đàn gia cầm mắc bệnh này không?
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: Theo nhận định chung, nguyên nhân xảy ra dịch là do đàn gia cầm chưa được tiêm phòng vắc-xin cúm gia cầm nên không có miễn dịch chủ động đối với bệnh. Trong các ổ dịch, có 4 ổ đàn gia cầm chưa được tiêm phòng cúm gia cầm H5N1, trong đó 1 đàn tại xã Diễn Cát (Diễn Châu) tuy đã được tiêm phòng nhưng chưa đủ thời gian miễn dịch bảo hộ (12 ngày) nên vẫn phát bệnh, 1 ổ dịch tuy đàn gia cầm đã được tiêm phòng nhưng đã hết thời gian miễn dịch (trung bình 5 - 6 tháng) chưa được tiêm nhắc lại.
Trong khi đó, chăn nuôi gia cầm chủ yếu vẫn đang nhỏ lẻ, thả rông, chạy đồng dễ làm lây lan mầm bệnh. Tỷ lệ gia cầm khỏe mạnh mang mầm bệnh cao (khoảng 12% mang vi rút cúm nhưng vẫn khỏe mạnh), thường xuyên bài xuất mầm bệnh ra môi trường, kết hợp thời tiết diễn biến mưa nắng đan xen, ẩm độ cao làm giảm sức đề kháng của đàn gia cầm nên nguy cơ phát sinh và lây lan trong thời gian tới là rất cao. Mặt khác, hầu hết các đàn gia cầm này đều mua trôi nổi trên thị trường, không rõ nguồn gốc, không có giấy tờ kiểm dịch.
Hiện nay, tại TP. Vinh, dịch cúm gia cầm đã được khống chế, tuy nhiên, tại Diễn Châu tình hình dịch cúm gia cầm vẫn đang diễn biến phức tạp và đáng lo ngại, đến ngày 26/2 vẫn còn 2 ổ dịch chưa qua 21 ngày tại Diễn Cát và Diễn Nguyên.
P.V: Như vậy, đàn gia cầm bị dịch có một điểm chung đáng chú ý là chưa được tiêm phòng hoặc đã tiêm nhưng chưa đủ thời gian miễn dịch bảo hộ. Vậy tỷ lệ tiêm phòng trên đàn gia cầm của tỉnh ta là bao nhiêu, và trong công tác tiêm phòng còn những bất cập gì thư đồng chí?
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: Theo tổng hợp, những năm gần đây, tỷ lệ tiêm phòng cúm gia cầm thường chỉ đạt mức trên dưới 10% tổng đàn, và chủ yếu chỉ ở các trang trại nuôi tập trung. Theo nhận định của chúng tôi, tỷ lệ tiêm phòng thấp như vậy trước hết là do người dân chưa thực sự quan tâm đến vấn đề phòng bệnh bằng tiêm phòng vắc-xin dù các biện pháp tuyên truyền đã thường xuyên được đẩy mạnh. Hầu hết người chăn nuôi, kể cả các chủ trang trại, gia trại chăn nuôi gia cầm vẫn không chấp hành tiêm vắc-xin cho đàn gia cầm theo quy định, mặc dù kinh phí mua vắc-xin không phải nhiều.
Trong khi đó, một số cấp chính quyền huyện, xã chưa thực sự vào cuộc, chưa có các biện pháp chỉ đạo quyết liệt, thông tin tuyên truyền chưa đầy đủ về sự nguy hiểm của dịch cúm gia cầm cũng như lợi ích và sự cần thiết của tiêm phòng để người dân hiểu và tự giác thực hiện.
Theo quy định của Luật Thú y, phòng bệnh là biện pháp chính, quan trọng hàng đầu và người chăn nuôi, chủ trang trại, gia trại phải bỏ kinh phí ra mua vắc-xin để tiêm phòng và các loại hoá chất để xử lý môi trường trong phòng bệnh. Trường hợp có dịch bệnh xảy ra thì ngân sách huyện, ngân sách tỉnh và Trung ương sẽ hỗ trợ vắc-xin, hóa chất, các trang thiết bị và điều kiện cần thiết để chống dịch.
Nhưng trên cơ sở quy định của Luật Thú y, khi dịch xảy ra tại huyện nào thì trước hết huyện đó phải bố trí kinh phí để chống dịch, trường hợp vượt quá khả năng của địa phương thì trình UBND tỉnh hỗ trợ thêm, nếu vẫn vượt quá khả năng của tỉnh thì trình Trung ương hỗ trợ.
Việc hỗ trợ vắc-xin, hóa chất từ nguồn của tỉnh sẽ căn cứ vào việc xác định vùng dịch, vùng dịch uy hiếp để hỗ trợ số lượng vắc-xin, hóa chất đáp ứng đủ cho việc dập dịch tại ổ dịch đó. Các trang trại chăn nuôi tập trung phải tự bỏ kinh phí mua vắc-xin, hóa chất để tiêm phòng, vệ sinh khử trùng tiêu độc.
P.V: Công tác quản lý, vận chuyển giết mổ gia cầm còn bất cập cũng là một trong những nguyên nhân khiến dịch bệnh lây lan nhanh chóng. Vậy ngành chức năng và các địa phương, mỗi người dân cần có những giải pháp gì để “cải thiện” vấn đề này thưa đồng chí?
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: Thực tế hiện nay, công tác quản lý vận chuyển, giết mổ gia cầm sống gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt việc vận chuyển giết mổ nhỏ lẻ chưa kiểm soát được, hầu hết gia cầm đang được vận chuyển đến chợ để bán, giết mổ tại chợ với các điều kiện về vệ sinh thú y không đảm bảo làm cho nguy cơ lây lan dịch bệnh rất cao.
 |
| Tiêm phòng vắc-xin cúm gia cầm tại xã Diễn Lộc (Diễn Châu). Ảnh: Phú Hương |
» Linh mục Nguyễn Đình Thục kích động giáo dân
Để quản lý được hoạt động này, chính quyền địa phương, Ban quản lý các chợ cần kiên quyết xử phạt những hộ kinh doanh gia cầm, sản phẩm gia cầm không chấp hành các quy định của pháp luật. Các lực lượng chức năng như cảnh sát giao thông, an ninh kinh tế, cảnh sát môi trường, quản lý thị trường cần phối hợp với ngành Thú y nhằm tăng cường kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ các hoạt động vận chuyển gia cầm, sản phẩm gia cầm không rõ nguồn gốc, không đảm bảo an toàn VSTP, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.
Đặc biệt các địa phương phải có các giải pháp hiệu quả để xây dựng được các điểm giết mổ gia cầm tập trung, giảm dần tình trạng giết mổ gia cầm tràn lan, không kiểm soát tại các chợ như hiện nay. Đồng thời người dân cũng cần nâng cao ý thức tiêu dùng, chỉ mua gia cầm, sản phẩm gia cầm đã được cơ quan thú y, kiểm dịch kiểm soát giết mổ, có dấu kiểm dịch nhằm đảm bảo an toàn VSTP.
P.V: Trong điều kiện giao mùa hiện nay, dịch cúm gia cầm rất dễ lây lan và bùng phát, đặc biệt nguy hiểm là tại nước láng giềng Trung Quốc, dịch cúm gia cầm đã trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Vậy ngành chức năng có khuyến cáo gì đối với người dân, nhất là những vùng đã xuất hiện ổ dịch và vùng gần khu vực có dịch?
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: Hiện thời tiết đang diễn biến rất phức tạp, trong khi đàn gia cầm hầu hết chưa được tiêm phòng trong điều kiện chăn nuôi nhỏ lẻ… đang là những nguy cơ rất cao có thể làm dịch bệnh bùng phát và lây lan. Đặc biệt là chủng vi rút cúm gia cầm có thể lây sang người như H5N1, H5N6, H7N9…
Các địa phương đã và đang có dịch cần tập trung chỉ đạo quyết liệt UBND các xã, phường, thị trấn trong đó đặc biệt các xã có dịch tăng cường giám sát, báo cáo dịch bệnh; tổ chức rà soát, thống kê đầy đủ các trang trại, gia trại, nông hộ chăn nuôi gia cầm số lượng lớn trên địa bàn, yêu cầu người chăn nuôi mua vắc-xin cúm gia cầm tiêm phòng cho toàn bộ gia cầm đạt tỷ lệ 100% trong diện tiêm. Đây cũng là việc cần làm với những địa phương khác, dù dịch bệnh hiện chưa xảy ra.
Đồng thời kiểm soát chặt chẽ việc mua bán, vận chuyển gia cầm trên địa bàn, không để gia cầm ốm từ ngoài vào làm lây lan dịch bệnh. Người chăn nuôi cần có ý thức tự giác trong cả tiêm phòng cũng như khai báo đầy đủ khi mua, nhập gia cầm mới cũng như ngay khi phát hiện có gia cầm ốm, chết để có thể khoanh vùng, xử lý kịp thời, tránh lây lan ra diện rộng.
P.V: Trân trọng cảm ơn đồng chí!
Phú Hương (Thực hiện)
Đăng nhận xét